Kto pierwszy raz zamawia projekt wnętrz, zwykle wyobraża sobie dwa spotkania: na jednym opowiada, czego chce, na drugim dostaje gotowe wizualizacje. W praktyce to kilkumiesięczny proces z kilkoma punktami decyzyjnymi, w których to inwestor, a nie projektant, decyduje o tempie. Muratordom.pl, opisując współpracę krok po kroku, szacuje całość na dwa do nawet sześciu miesięcy, zależnie od metrażu, rodzaju nieruchomości i zakresu pakietu.
Poniżej przechodzimy przez kolejne etapy: od pierwszego telefonu, przez ankietę i moodboard, po rysunki wykonawcze i odbiór. Na końcu znajdziecie przykładowy harmonogram i listę zapisów, które powinny znaleźć się w umowie.
Zanim podpiszecie umowę: rozmowa wstępna i wycena
Pierwszy kontakt to zwykle krótka rozmowa albo spotkanie, na którym projektant pyta o metraż, stan mieszkania, termin rozpoczęcia remontu i budżet. Ten ostatni temat bywa krępujący, ale bez niego trudno o sensowną ofertę. Projektant, który wie, że na wykończenie 60 m² macie określoną kwotę, od razu zaproponuje materiały w tym zasięgu, zamiast rysować kamień naturalny, na który nie będzie was stać.
Po rozmowie dostajecie ofertę z zakresem prac i ceną. Z obserwacji redakcji muratordom.pl wynika, że oferty są zwykle ważne 7-14 dni, a wolne terminy pracownie przydzielają w kolejności zgłoszeń. Dobre pracownie mają kolejkę, więc projekt warto zamówić z kilkutygodniowym wyprzedzeniem wobec planowanego wejścia ekipy. O tym, ile to kosztuje i od czego zależy stawka, piszemy osobno w tekście ile kosztuje projekt wnętrz.
Etap 1: inwentaryzacja, ankieta i moodboard
Po podpisaniu umowy i wpłacie zaliczki projektant mierzy mieszkanie albo pracuje na dostarczonej dokumentacji. Przy lokalu od dewelopera przydaje się rzut w formacie DWG lub PDF oraz projekt instalacji. Przy starym budownictwie inwentaryzacja na miejscu jest obowiązkowa, bo rzeczywiste wymiary rzadko zgadzają się z archiwalnymi planami.
Równolegle wypełniacie ankietę. Dobra ankieta pyta nie tylko o styl, ale o życie: kto gotuje i jak często, czy ktoś pracuje z domu, ile par butów trzeba gdzieś schować, czy w domu jest pies, czy planujecie dzieci. Odpowiedzi zdecydują o układzie bardziej niż ulubiony kolor.
Moodboard to plansza z inspiracjami: zdjęcia wnętrz, próbki materiałów, kolory, faktury. Jeśli przynosicie własne zdjęcia, zaznaczcie, co konkretnie się wam w nich podoba. Zdjęcie salonu może zachwycać kolorem podłogi, a nie kanapą, i projektant tego nie zgadnie. Jeśli nie wiecie, w jakim stylu się odnajdujecie, przejrzyjcie nasz przewodnik po stylach japandi, skandynawskim i nowoczesnym klasyku.
Etap 2: układ funkcjonalny
To pierwszy rysunek, który zobaczycie: rzut z góry z rozmieszczeniem ścian, mebli i sprzętów. Zwykle dostaje się dwa lub trzy warianty. Na tym etapie zapadają decyzje najtrudniejsze do odkręcenia później: czy przesuwamy ściankę działową, gdzie stanie wyspa, czy łazienka zmieści prysznic walk-in, gdzie będzie pralka.
Poświęćcie temu etapowi najwięcej czasu. Wydrukujcie rzut w skali, przejdźcie się po mieszkaniu z taśmą mierniczą, zaznaczcie na podłodze obrys szafy czy stołu. Poprawka na rzucie kosztuje godzinę pracy projektanta, poprawka po wylaniu posadzki kosztuje kucie.
Etap 3: koncepcja i wizualizacje 3D
Zatwierdzony układ projektant zamienia w model 3D z kolorami, materiałami, oświetleniem i konkretnymi meblami. Wizualizacje bywają fotorealistyczne, ale pamiętajcie, że to symulacja. Kolor farby na ekranie zależy od monitora, a odcień drewna od ustawień renderingu. Dlatego przed zatwierdzeniem koncepcji poproście o fizyczne próbki najważniejszych materiałów: płytek, frontów, podłogi.
Według redakcji muratordom.pl przygotowanie koncepcji razem z poprawkami zajmuje w typowym procesie około 30 dni roboczych, a dopracowanie wariantu ostatecznego kolejne około 15 dni roboczych. Najwięcej czasu kosztują nie rendery, tylko oczekiwanie na decyzje inwestora.
Etap 4: projekt wykonawczy
To część, której inwestor zwykle nie docenia, a której potrzebuje każda ekipa. Projekt wykonawczy obejmuje między innymi:
- rzut wyburzeń i nowych ścian z wymiarami,
- rozmieszczenie gniazd, łączników i punktów świetlnych z wysokościami montażu (przydatne, gdy planujecie też wymianę instalacji elektrycznej),
- punkty wodno-kanalizacyjne,
- projekt sufitów podwieszanych i oświetlenia,
- rozkłady płytek na ścianach i podłogach,
- rysunki zabudów stolarskich, w tym kuchni i szaf, z podziałem wnętrz,
- detale: łączenia podłóg, cokoły, montaż listew i taśm LED,
- zestawienie materiałów i wyposażenia z nazwami, kodami i ilościami.
Przy dużym mieszkaniu to kilkadziesiąt arkuszy. Dobrze, jeśli projektant przed oddaniem omówi rysunki z ekipą albo przynajmniej z kierownikiem ekipy. Wyłapie wtedy elementy, które na papierze wyglądają dobrze, a w praktyce wymagają innej kolejności prac. O samej kolejności robót piszemy w tekście o harmonogramie remontu mieszkania.
Etap 5: odbiór projektu i nadzór autorski
Projekt kończy się zwykle przekazaniem kompletu dokumentacji (tak zwanej książki projektu) i podpisaniem protokołu odbioru. Od tego momentu zaczyna się realizacja. Jeśli wykupiliście nadzór autorski, projektant odwiedza budowę w ustalonych momentach, odpowiada na pytania ekipy i sprawdza zgodność wykonania z rysunkami. Muratordom.pl zwraca uwagę, że nadzór jest szczególnie przydatny przy adaptacji starszych budynków, gdzie rzeczywistość często odbiega od planów.
Ile to trwa: przykładowy harmonogram
Mieszkanie 50-70 m², projekt kompleksowy, inwestor odpowiada na propozycje w ciągu kilku dni. Czasy orientacyjne, zsumowane w arkuszu: od około 10 do około 20 tygodni, czyli 2,5-5 miesięcy. To mieści się w przedziale dwóch do sześciu miesięcy podawanym przez muratordom.pl.
| Etap | Orientacyjny czas | Co robi inwestor |
|---|---|---|
| Umowa, zaliczka, inwentaryzacja | 1-2 tygodnie | Dostarcza rzuty i dokumentację, udostępnia lokal |
| Ankieta, moodboard, układ funkcjonalny | 2-4 tygodnie | Wybiera wariant układu, zgłasza uwagi |
| Koncepcja i wizualizacje z poprawkami | 3-6 tygodni | Ogląda próbki, zatwierdza materiały |
| Projekt wykonawczy | 3-6 tygodni | Potwierdza sprzęty AGD i armaturę (wymiary) |
| Zestawienie materiałów, odbiór projektu | 1-2 tygodnie | Podpisuje protokół odbioru |
Najczęstszy powód opóźnień to nie projektant, tylko brak decyzji. Jeśli w harmonogramie nie zapiszecie, ile czasu macie na odpowiedź, a ile projektant na poprawki, cały plan się rozjedzie.
Umowa z projektantem: co powinna zawierać
Muratordom.pl radzi, by do umowy dołączyć harmonogram jako załącznik, z rozpisanymi etapami, czasem pracy projektanta, czasem na decyzje inwestora i liczbą poprawek na każdym etapie. Do tego kilka punktów, o które warto zadbać:
- Zakres prac. Lista rysunków, liczba wariantów i wizualizacji, czy w cenie jest zestawienie zakupowe i kosztorys.
- Płatności. Zwykle w 3-4 ratach powiązanych z etapami: przy podpisaniu umowy, po wizualizacjach i po projekcie wykonawczym.
- Nadzór autorski. Liczba wizyt w cenie i stawka za kolejne.
- Prawa autorskie. Projekt wnętrza jest utworem w rozumieniu ustawy o prawie autorskim. Jeśli chcecie móc przekazać rysunki dowolnej ekipie, zlecić później zmiany innemu projektantowi albo pokazać projekt w ogłoszeniu sprzedaży, zapiszcie to w umowie. Przeniesienie autorskich praw majątkowych wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności (art. 53 ustawy), a umowa obejmuje tylko pola eksploatacji w niej wymienione.
- Odpowiedzialność i OC. Kto płaci za błąd w wymiarach i czy projektant ma ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej.
- Prowizje. Czy projektant otrzymuje wynagrodzenie od sklepów lub wykonawców, których poleca.
Projektant wnętrz nie musi mieć uprawnień budowlanych. Jeśli jednak projekt przewiduje zmiany w ścianach nośnych, stropach czy przewodach wentylacyjnych, potrzebny będzie projekt branżowy osoby z uprawnieniami, a w części przypadków także formalności w urzędzie lub zgoda wspólnoty. Zapytajcie, czy pracownia współpracuje z konstruktorem.
Te same zasady ostrożności przenoszą się potem na umowę z ekipą remontową: jasny zakres, płatności za etapy i protokół odbioru.
Najczęstsze pytania
Ile poprawek jest w cenie projektu?
Nie ma tu standardu. Zwykle umowa przewiduje określoną liczbę rund uwag na etapie układu i wizualizacji. Każdą kolejną projektant może wycenić osobno, dlatego liczbę poprawek warto zapisać w umowie.
Czy mogę współpracować z projektantem zdalnie?
Tak, wiele pracowni oferuje projekty online. Inwentaryzację trzeba wtedy wykonać samodzielnie albo zlecić osobno, a wymiary sprawdzić bardzo dokładnie, bo błąd przenosi się na wszystkie rysunki.
Kiedy najlepiej zacząć projekt przy mieszkaniu od dewelopera?
Najlepiej przed odbiorem lokalu, jeśli deweloper dopuszcza zmiany lokatorskie. Projekt wykonany po odbiorze często wymaga przerabiania gotowych instalacji.
Co, jeśli nie spodoba mi się koncepcja?
Po to są warianty i poprawki. Jeżeli mimo kilku rund uwag nie ma porozumienia, umowa powinna przewidywać możliwość zakończenia współpracy po danym etapie z rozliczeniem wykonanej pracy.
